voeding bewaren zonder hormoonverstoorders

Hormoonverstoorders: wat doen ze en hoe kan je ze vermijden?

Ik schreef al veel over voeding en de invloed op je hormonen. Maar wist je dat je niet alleen via voeding, maar ook op veel andere manieren stoffen kan binnenkrijgen die je hormonen in de war brengen? Deze zogenaamde hormoonverstoorders zijn gelinkt aan allerlei hormonale disbalansen en kunnen heel wat vervelende klachten geven.

Wat zijn hormoonverstoorders?

Het zijn stoffen die je onder andere vindt in cosmetica, schoonmaakproducten, verf, plastic, pesticiden, etc. die een hormoonverstorende werking hebben. Ze worden ook wel xeno-oestrogenen genoemd omdat het lichaamsvreemde stoffen zijn (“xeno” = vreemd), maar zich in ons lichaam gedragen als het vrouwelijke hormoon oestrogeen. De werking van deze xeno-oestrogenen is zelfs nog sterker dan die van ons lichaamseigen oestrogeen.

Er zijn veel verschillende stoffen die tot deze xeno-oestrogenen behoren zoals bisfenol A (BPA), parabenen, ftalaten en triclosan. Volgens de officiële UN lijst gaat het om ongeveer 45 stoffen waarvan een hormoonverstorende werking gekend is. Vermoedelijk zijn het er nog veel meer.

Waarom mogen deze stoffen dan nog gebruikt worden zou je denken? Het probleem is dat ze vaak enkel getest zijn op hun toxiciteit, maar niet op de hormoonverstorende werking. Meestal worden deze stoffen ook geïsoleerd getest en niet in combinatie. In onze Westerse wereld komen we meestal niet enkel met een geïsoleerd stofje in aanraking, maar worden we op dagelijkse basis aan tientallen, zo niet honderden van deze stofjes blootgesteld.

Er komt wel alsmaar meer belangstelling voor deze hormoonverstorende stoffen en er wordt gewerkt aan meer regelgeving hier rond, maar we zijn er nog lang niet.

Wat zijn de effecten van hormoonverstoorders?

Omwille van de oestrogene werking hebben deze hormoonverstorende stoffen geraken de vrouwelijke hormonen uit balans met oestrogeendominantie tot gevolg.

Bij oestrogeendominantie is er sprake van een disbalans tussen oestrogeen en progesteron. Symptomen van oestrogeendominantie zijn onder andere pijnlijke en gespannen borsten, zware menstruatiebloedingen, cellulitis, migraine, PMS, vetopslag in bovenbenen en billen, vocht vasthouden, stemmingwisselingen en emotioneel eetgedrag.

Daarnaast spelen hormoonverstoorders ook een rol bij PCOS (Polycysteus Ovariaal Syndroom). PCOS is een syndroom waarbij één of meerdere eicellen tegelijk gaan rijpen. Vrouwen met PCOS krijgen dus geen eisprong of een onregelmatige eisprong en daardoor blijft de menstruatie uit of is die heel onregelmatig. Onderliggende factoren bij PCOS zijn oestrogeendominantie en insulineresistentie. Naast het optimaliseren van de voeding en stressreductie, is het vermijden van hormoonverstorende stoffen is een belangrijk aandachtspunt om PCOS aan te pakken.

Ook als je schildklierproblemen hebt, kan je je blootstelling aan hormoonverstoorders beter verminderen. De schildklier is namelijk erg gevoelig voor alle toxische stoffen waar je mee in aanraking komt. Blootstelling aan hormoonverstorende stoffen belast ook de lever en net die speelt een hele belangrijke rol in de werking van je schildklierhormoon.

Andere klachten die gelinkt kunnen zijn aan hormoonverstoorders zijn:

  • Verminderde vruchtbaarheid
  • Vroegtijdige puberteit
  • Endometriose
  • Borstkanker en prostaatkanker (hormonaal)
  • Obesitas
  • Diabetes type 2 en metabool syndroom
  • Auto-immuunaandoeningen
  • Alzheimer, Parkinson
  • ADHD

De effecten van blootstelling aan hormoonverstoorders kunnen pas vele jaren later duidelijk worden. Zeker voor zwangere en borstvoedende vrouwen en jonge kinderen is het belangrijk zoveel mogelijk hormoonverstoorders te vermijden. In de baarmoeder en bij jonge kinderen is alles nog volop in ontwikkeling en de effecten van blootstelling worden vaak pas jaren later (in de puberteit of zelfs op volwassen leeftijd) duidelijk.

Waar zitten hormoonverstoorders in?

  • Cosmetica, verzorgingsproducten en zonneproducten met synthetische UV-filters (en aangezien de huid je grootste orgaan is, neem je de stoffen die je er op smeert ook op in je lichaam)
  • Schoonmaakproducten en wasmiddelen
  • Pesticiden (op niet-biologische groenten en fruit)
  • Teflon (pannen met anti-aanbaklaag)
  • Verf en producten waarmee meubelen behandeld zijn
  • Plastic (verpakking van voeding, keukenmaterialen, gebruiksvoorwerpen, kinderspeelgoed)
  • Vlamvertragers (matrassen, sportkleding)
  • Kledij (die vaak met toxische stoffen behandeld wordt)

Hoe kan je je blootstelling aan hormoonverstoorders verminderen?

Je kan jezelf nu eenmaal niet onder een glazen stolpje plaatsen, dus hormoonverstorende stoffen volledig vermijden is een onhaalbare zaak. Maar als je het lijstje ziet van waar deze hormoonverstoorders allemaal in zitten, zal het je wel duidelijk zijn dat je er dagelijks op heel veel manieren aan blootgesteld wordt.

Maar als je er bewuster mee omgaat, kan je je blootstelling al drastisch verminderen.

Met deze tips kan je hormoonverstorende stoffen vermijden:

  • Gebruik minder cosmetica en kies voor cosmetica van natuurlijke oorsprong zonder hormoonverstorende stoffen.
    Een aantal merken die aan te raden zijn: Bee Honest, Mudmasky, Piroche,  Urtekram en Avril.
  • Koop voeding onverpakt of in glas.
    Vermijd ook voeding in blik. Aan de binnenkant van het blik zit een coating die hormoonverstorende stoffen bevat.
    Koop oliën in glazen flessen, want in aanraking met vet komen de hormoonverstorende stoffen nog makkelijker in je voeding terecht.
    In week 2 van de online cursus De Kookcoach leer je hoe je slimme keuzes kan maken in de supermarkt, zowel wat betreft ingrediënten als verpakking.
  • Gebruik veilige materialen in de keuken (RVS, glas, hout, pannen met een keramische anti-aanbaklaag). In week 3 van de online cursus De Kookcoach leer je wat veilige materialen zijn in de keuken en hoe je voeding op een verantwoorde manier kan bereiden.
  • Warm niet op in plastic want onder invloed van warmte komen de hormoonverstorende stoffen makkelijker vrij.
  • Kies voor biologische voeding (zonder pesticiden).
  • Gebruik natuurlijke schoonmaakproducten en wasmiddelen. Of maak ze zelf. Gewoon even googelen en je vindt heel wat instructies online.
  • Was nieuwe kleding voor je ze draagt.
  • Verlicht je huis 1 tot 2 keer per dag 15 min. om de ruimtes te zuiveren van toxische stoffen die vrijkomen van verf en meubelen.
  • Kies voor kwalitatief houten speelgoed voor kinderen. Let erop dat ook het hout niet behandeld is met toxische stoffen. Het speelgoed van Haba is een aanrader. Je betaalt iets meer, maar het is erg duurzaam en kan makkelijk nog een tweede, derde en vierde leven leiden.
    Voor producten voor baby’s en kinderen, kan je terecht op de webshop van Blabloom waar je een uitgebreid aanbod aan verantwoorde producten vindt.
  • Koop kleding, voeding en speelgoed zoveel mogelijk lokaal en liefst bij makers of handelaars waar je weet waar je product vandaan komt.

Laat deze lijst je zeker niet overweldigen om er mee aan de slag te gaan. Het is nu eenmaal niet haalbaar om van de ene dag op de andere deze hormoonverstorende stoffen helemaal te vermijden.

Probeer gewoon telkens je iets nieuws koopt al een bewuste keuze te maken en zo stap voor stap je blootstelling aan hormoonverstoorders te verminderen.

Herbekijk hier de live Q&A sessie over hormoonverstoorders 👇

Delen:

Geef een reactie